Bądź na bieżąco - RSS

Rzeźba baroku w Polsce

Kategoria: Historia sztuki   |   Dodano: 29 marca 2011   |   Liczba słów: 298

I połowa XVII w. - dominuje rzeźba kamienna,
II połowa XVII w. - rzeźby stiukowe (gipsowe dekoracje),
XVIII w. - snycerka.

W XVII wieku najpopularniejsze były rzeźby nagrobne. Bardzo długo utrzymuje się sansowinowski typ nagrobka (groby Zygmunta I i Zygmunta Augusta). W pierwszej połowie XVII w. obok tradycyjnych nagrobków z leżącą postacią zmarłego pojawia się nowy typ nagrobka z tradycyjnym układem postaci i zmienioną koncepcją obramowania. Był on bardziej architektoniczny, z umieszczonym w owalnej wnęce portretowym popiersiem zmarłego (np. nagrobki biskupów na Wawelu). Łączono w nich różnobarwne i różnej jakości materiały. Pojawia się również nagrobek z postaciami klęczącymi. Popularne były również tablice epitafialne o architektonicznym obramowaniu i zwieńczeniu, wmurowywane w ścianę kościoła.

W XVIII wieku, za sprawą środowiska warszawskiego powstaje pierwsza w Polsce wolnostojąca kolumna Zygmunta III. Zaprojektował ją włoski architekt Konstanty Tencalla. Postać modelował Clemente Molli, a odlał ją w brązie Daniel Tym.

W drugiej połowie XVII w. zaczęła cieszyć się dużą popularnością rzeźba dekoracyjna, a wraz z nią sztukatorstwo (dekoracje stiukowe). Niewątpliwie przodują w tym Włosi. Naczelne miejsce zajmuje działający w Małopolsce Jan Chrzciciel Marconi (twórca stiuków powtarzanych girland i kartuszy). Jego dziełem jest dekoracja Kościoła Św. Pawła i Piotra w Krakowie.

Kartusz to obramowanie ozdobne tarczy, herbów, płaskorzeźb, o kształcie owalnym lub sercowate.

Z czasem zaczęto wykuwać w stiukach całe sceny (np. w Kościele Św. Piotra i Pawła w Wilnie) autorstwa Andrzeja Schlütera. Obok Schlütera wybitnym przedstawicielem późnej rzeźby barokowej był Baltazar Fontana. Tworzył rzeźby pod wpływem sztuki Berniniego - smukłe, lekkie, gwałtownie poruszone, cechujące się patosem. Modelowane przez niego zespoły postaci były wspaniale rozwinięte perspektywicznie. Fontana ozdabiał kościoły w Krakowie: Św. Anny, Św. Andrzeja, Kaplicę Św. Jacka u dominikanów. Naśladowcami Fontany byli: Piotr Kornecki czy Franciszek Kozicki.

Do wspaniałego rozkwitu w XVIII w. doszła snycerka. Powstają takie dzieła jak:
- organy Kościoła Bernardynów w Leżajsku,
- stalle Kościoła Bożego Ciała w Krakowie.

Podobne wypracowania: